Thứ hai, 6/8/2012

Thuở ấy, lúc con còn nhỏ, mẹ hay ru con bằng những câu hò chua chát bóng dáng của những thân cò lặn lội. Chừng như, với những câu hò, câu ca dao về hình ảnh con cò ấy Người vẫn rất sâu lắng để nhắc nhủ con rằng: những thân cò "trên đồng cạn, dưới đồng sâu", "khi quãng vắng, lúc hừng đông" kia, cũng chính là bóng dáng của những người mẹ- những người phụ nữ đã không quản ngại gian lao, vất vả. Họ là những thân cò hy sinh một cách thầm lặng, không kể lể. Lớn lên, con hiểu rằng mẹ con đã đúng. Có bao nhiêu câu hò, câu hát về hình ảnh con cò là có bấy nhiêu hình ảnh những người phụ nữ. Những người phụ nữ Việt Nam sáng ngời những đức tính, những phẩm giá- đặc biệt là nhưng người phụ nữ không chồng mà vẫn thầm lặng nuôi con khôn lớn đã xuất phát từ hình ảnh:


"Nước non lận đận một mình,
Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay"


Không phải ngẫu nhiên mà hình ảnh cò là một hóa thân sâu lắng về người phụ nữ. Ca dao hay nói: "lặn lội thân cò", cách nói này đã tô đậm một nét đẹp trong phẩm tính của người phụ nữ. Họ phải tảo tần "sớm nắng chiều mưa" để nuôi sống các con. Đó không phải là việc dễ dàng. Nhưng họ không hề than van. Sự hy sinh trầm lặng hiện ẩn ở những thân cò lặn lội chính là một đức tính vô cùng cao đẹp, có tính truyền thống của người phụ nữ. Vì vậy, có thể nói rằng, niềm sung sướng, hạnh phúc của họ không phải là lo cho bản thân, cho riêng mình. Họ sung sướng, hạnh phúc trong niềm vui, sự no đủ của các con thân yêu, trong khi thân họ thì có khi thật tội nghiệp. Ta hảy nghe:


"Con cò đi đón cơn mưa,
Tối tăm mù mịt ai đưa cò về"


Sự tội nghiệp nằm trong cái côi cút, cô đơn, lẻ loi...có khi chỉ riêng mình họ cảm nhận, hứng chịu.
Nếu được xếp hạng cho những bài ca dao hay về hình ảnh con cò, con sẽ nghĩ rằng câu ca dao trên là một trong những câu ca dao hay nhất: "tối tăm mù mịt ai đưa cò về"... Chỉ nột mình thân cò trên những nẻo đời, mà những nẻo đời đôi khi không phải bằng phẳng, êm đềm. Có khi là một sự sa chân, sẩy bước:


"Con cò mà đi ăn đêm
Đậu phải cành mềm lộn cổ xuống ao
Ông ơi! Ông vớt tôi nao
Tôi có lòng nào ông hãy xáo măng
Có xáo thì xáo nước trong
Đừng xáo nước đục đau lòng cò con"


Từ hình ảnh con cò lặn lội dưới dòng sông tìm kiếm thức ăn cho đàn cò con bé bỏng, nhân dân ta đã so sánh ngầm với sự tần tảo đảm đang của người phụ nữ. Đọc đến bài ca dao, trước mắt con như hiện lên hình ảnh những người mẹ phải tất tả giữa dòng đời ngược xuôi để lo cho cuộc sống gia đình với đàn con nheo nhóc, kiếm ăn ban ngày không đủ cò phải kiếm ăn cả ban đêm. Vì tối trời, cò đậu phải cành mềm cho nên gặp nạn "lộn cổ xuống ao". Người mẹ đã gặp nguy hiểm, đã sa chân vào cạm bẫy. Đứng trước hiểm nguy như ngàn cân treo sợi tóc, cái chết đã kề bên, người mẹ ấy chợt nghĩ đến đàn con của mình nên cất lời van xin kêu cứu. Nhưng thật lạ, một sức mạnh tiềm ẩn trong lòng mẹ chợt trỗi dậy. Bà mẹ cảm nhận rằng mình không thể chết trong nhục nhã, không thể để đàn con phải xấu hổ vì mình. "Con cò" mẹ ấy lại cất tiếng van xin một lần nữa. Nhưng không phải xin được sống mà là xin được chết trong sạch. Đọc lời ca dao con cảm phục vô ngần.


"Có xáo thì xáo nước trong
Đừng xáo nước đục đau lòng cò con"


Con thấy được phẩm chất đáng quý ở người mẹ hiện lên trong bài ca. "Xin được chết trong" vì sợ phải "đau lòng cò con". Tấm lòng ấy thật cao quý làm sao! Trước cái chết vẫn nghĩ đến phẩm giá trong sạch của mình. Một tấm lòng kiên định bất khuất tiềm ẩn từ bao đời nay đã được lưu truyền trong huyết quản của người mẹ. Người mẹ ấy không muốn đàn con phải xấu hổ tủi nhục vì mẹ nó. Bà mẹ nghèo vất vả không có gì để lại cho con. Có lẽ chỉ có tấm lòng trong sạch thanh cao là gia tài quý nhất để cho đàn con sau này luôn tự hào về mẹ nó mà sống tốt đẹp hơn. Bài ca dao làm xúc động lòng người.


Những bài ca dao ngọt ngào ấy càng thấm vào lòng con. Yêu sao những lời ca tiếng hát cùng hình ảnh con cò chịu thương, chịu khó ấy. Càng đọc, càng thấm con càng thấu hiểu hơn nỗi khó khăn nhọc nhằn của mẹ mình. Người đã vất vả cả đời vì chúng con không một lời than oán. Mẹ con đó đang "lặn lội thân cò" để cho con được ăn ngon mặc đẹp. Còn thân mẹ, mẹ có kể gì đâu.
Nói về điều này không thể không nhắc đến hình ảnh "lặn lội thân cò" trong bài thơ của Tú Xương. Chắc chắn rằng, dẫu là một tâm sự rất riêng của nhà thơ sông Vị, nhưng nguồn cảm hứng kia không thể không xuất phát từ nhưng bài ca dao về hình tượng con cò. Những con cò đơn côi nhưng sáng ngời những nét đẹp đặc trưng và bất biệt muôn đời.


Người viết: Lê Trưng Nương (Pd: Diệu Duyên)


  • * 16/11/2014 (24/9 N al): Huân tu 16

    tại Viện Chuyên Tu (đất mới) -

    Lộc An, Long Thành, Đồng Nai

     

    * 29/11/2014 (8/10 al): Huân tu 94

    tại Viện Chuyên Tu - BR- VT -

    Có lễ quy y Tam bảo

     

     

  • Xây dựng Viện Chuyên Tu

     

  • Ban quản trị web thông báo

    Phật tử Úc Châu liên hệ thỉnh

    đĩa của ĐĐ. Thích Thiện Thuận

    tại Sydney xin vui lòng gọi số:

    0452 259 215

    gặp Phật tử: Thiện Đức 

    tại MELBOURNE Liên hệ

    0401 395 286 PT: Thiện Lạc   

  •  

    ĐẤT MỚI